Op 7 december 1993 begon aan het eind van de werkdag plotseling mijn fax-machine te rammelen. Na verloop van tijd rolden er een zestal vrijwel onleesbare A4-tjes uit het apparaat. Ik heb ze bewaard. In de loop der jaren zijn ze nog wat fletser geworden maar aan de (on)leesbaarheid is niet veel veranderd.


Op de volgende fax staat onder het wapen het woord ZICHTZAK, dat nog wel te onderscheiden is, maar daaronder wordt het lastiger. Er staat "aangeboden door de gouverneur van het Land van Ooit". En daaronder een drietal portretten van Ooiters, waaronder in het midden de Gouverneur.
Op de volgende staat "Het Land van Ooit Anna Domino 5"! Curieus, omdat AD5 net een paar maandjes voorbij was. Daaronder onderscheiden we nog net een landkaartje van Nederland met de portretjes van Graniet en Kos. Om mij een hart onder de riem te steken schreef Marjan (want van haar kwamen deze faxen natuurlijk) in de kantlijn: "Moeilijk te zien hè John!" Dat kon je wel zeggen, ja!!!

De laatste twee waren weer iets minder onduidelijk, maar hoe dan ook, erg helder was het allemaal niet en ik kon er geen chocola van maken.

Gelukkig kwam de volgende dag zo rond het middaguur de verlossing. Wederom ratelde mijn dappere faxmasjien dat het een aard had. Dit keer waren het er maar liefst zeven. Met toelichtingen en instructies bij de zending van de dag daarvoor. Ziehier wat Marjan voor ogen had.







Voorwaar geen sinecure zou ik zeggen, dus na nog wat heen en weer gebeld te hebben met Marjan om alle onduidelijkheden op te helderen en een raming van tijd en kosten gemaakt te hebben, ben ik maar eens aan de slag gegaan met de voorzijde van de Postzak.
Om een beeld te schetsen van het wordingsproces van een illustratie en de wisselwerking tussen Marjan en mij en vooral ook haar veeleisendheid om tot het best mogelijke resultaat te komen gun ik mijn zeer gewaardeerde lezers dit keer een uitvoerig kijkje in de keuken. Dit verklaart meteen ook de reden waarom ik alle faxjes - zonder toentertijd precies te weten waarom - al die jaren toch maar heb bewaard; natuurlijk om ze uiteindelijk hier te kunnen laten zien.
Het begon met een eerste schets, die ik naar Marjan faxte; zij faxte mij dezelfde schets terug, voorzien van allerlei op- en aanmerkingen, ik paste de schets vervolgens aan en faxte hem terug naar Marjan, enz. enz.







Uiteindelijk werd deze schets goedgekeurd, maar voordat ik tot uitwerking kon overgaan kreeg ik eerst nog een drietal faxen met variaties in het formaat i.v.m. de frankeermachine.



Nadat ook dit aspect was gecontroleerd en aangepast kon ik de tekening in pen en inkt uit gaan werken. Ziehier het resultaat.

Voor de achterzijde van de postzak volgden we dezelfde methode. Dit keer echter bereikten we veel sneller overeenstemming over het resultaat.







....en de uitgewerkte z/w-lijn versie.

Ook bij deze moest er weer een variant komen voor een kabinet-enveloppe.



Uiteindelijk leverde dit alles de volgende toepassingen op. Van de grote (folio)enveloppe heb ik alleen een oranje versie; waarschijnlijk is deze enveloppe in verschillende kleuren gedrukt, zoals dat ook het geval is met de kabinetversie, waarvan ik nog drie kleurversies heb.





En verder was er natuurlijk ook nog de leszak. Ook bij deze illustratie volgden we weer dezelfde beproefde methode.
Zoals Marjan in de briefing voor de leszak al had aangegeven, had ze een variant op de groeiposter-ridder in gedachten. Dat was deze illustratie.

Deze eerste schets was meer om de richting te bepalen. Van hieruit konden we verder.



En hier kwam voor het eerst het element "tijd" om de hoek kijken, waar ik het in een eerdere aflevering al over had. Marjan stelde n.l. voor om op de helm een zonnewijzer of iets dergelijks te tekenen.




Toen de potloodversie eenmaal naar tevredenheid was, kon ik ook deze in z/w-lijn gaan uitwerken.

Voor de achterzijde moest een ambassadeschild gemaakt worden, waarin het wapen verwerkt was. Dat was niet zo'n probleem. De schets werd zonder meer goedgekeurd en kon dus ook uitgewerkt worden.


Tot slot van deze lange aflevering zijn hier nog de voor- en achterzijde van de grote leszak-enveloppe. Ik heb alleen deze versie maar; ik weet niet of er - zoals bij de postzak - van deze enveloppe meerdere kleurvarianten bestaan hebben.


In de briefing aan het begin van deze aflevering, is er sprake van nog een derde zak, n.l. de kijkzak. Die is er voor zover ik me kan herinneren nooit gekomen. In ieder geval heb ik er in mijn archief niets meer van gevonden.
AD 5...tsja,
De grote attractie van dat jaar was de vlaggenparade op Chakkar. Nogmaals Tsja.
In de winterstop tussen AD4 en 5 had inderdaad ING-Bank zijn krediet ingetrokken.
De Ooiters kwamen hierna flink in opstand.
Ridderman Sterk en een van de jonkvrouwen zijn als protest per paard naar Amsterdam vertrokken wat de nodige media aandacht opleverde.
Ook was er een heuse demonstratie bij het Hoofdkantoor van ING in Amsterdam.
Zoals ik al verteld had was ik een Ooitfan in hart en nieren; ik kon de Ooiters dan ook niet laten gaan zonder ze bij de slagboom uit te zwaaien. Mijn vader vond me nog een beetje te klein om alleen naar Ooit te gaan, dus hij fietste gezellig mee. (Mijn vader en zus hebben me jarenlang elke avond opgehaald bij het Land van Ooit, waarbij ze niet zelden heel het park af moesten zoeken om me te vinden).
Zo stonden mijn vader en ik allebei aan een andere kant van de weg (Bij de slagbomen) te wachten om de Ooiters uit te zwaaien.
Nadat ik vakkundig een aantal bussen had uitgezwaaid, stopte een bus tussen mij en mijn vader.
Marjan stapte uit en vond dat ik maar mee moest, omdat ik er toch ook wel bij hoorde. Ik stapte in en we gingen onderweg.
Omdat de bus tussen mij en mijn vader in stond, had hij niet gemerkt dat ik was ingestapt totdat hij daar alleen stond met twee fietsen.
Het reisje zelf had een hoog schoolreisjesgehalte. Het laatste stuk van de reis hadden we politie-escorte en tijdens de reis werden Ooit-liederen gezongen.
In Amsterdam was er een korte protestmars, waarbij alle Ooiters in kostuum (volgens mij waren er zelfs de paarden bij) naar de ING optrokken. Ikzelf moest van Marjan in haar buurt blijven, maar vond het desondanks erg spannend allemaal.
Toen we terugwaren in Het Land van Ooit heb ik meteen mijn vader gebeld, die me weer keurig is komen ophalen.
Gelukkig heeft Ooit het toen gered, alleen jammer dat een groot lustrumfeest er niet in zat.
Ik herinner me de folder van AD5 als één van de lelijkste ooit. Pardon, ik bedoel natuurlijk dat het niet mijn smaak was.
Ik heb zelf altijd het gevoel gehad dat na AD5 het chique randje van Ooit verdween en dat vanaf toen steeds meer gebruik werd gemaakt van schreeuwerige felle kleuren, wat ik altijd erg jammer heb gevonden.